W weekend 15–16 listopada 2025 roku na linii kolejowej nr 7 Warszawa Wschodnia–Dorohusk doszło do eksplozji pod pociągiem towarowym w rejonie Miki oraz dwóch incydentów pod Gołębiem: uszkodzenia sieci trakcyjnej i odkrycia metalowych elementów na torze. Nikt nie zginął ani nie został ranny. Zagrożenie było jednak rzeczywiste: po eksplozji kolejne pociągi przejeżdżały przez uszkodzony odcinek, a wieczorem następnego dnia skład pasażerski wjechał w uszkodzoną sieć. Późniejsze raporty Państwowej Komisji Badania Wypadków Kolejowych pozwoliły odtworzyć przebieg wydarzeń znacznie dokładniej niż pierwsze relacje. 1

Prokuratura Krajowa przypisała działania rosyjskiemu wywiadowi. Według stanu ujawnionego do 14 listopada 2026 roku dwaj podejrzani o bezpośrednie wykonanie dywersji pozostawali poszukiwani, a przeciwko Volodymyrowi B., oskarżonemu o pomoc w przygotowaniach, skierowano akt oskarżenia. Nie jest to opis trzech osób skazanych za ataki: dostępne dokumenty przedstawiają zarzuty i ustalenia śledztwa, natomiast komisja kolejowa badała przyczyny oraz bezpieczeństwo ruchu. 2

Spis treści

  1. Chronologia i różnice między dokumentami
  2. Mika: eksplozja i kolejne przejazdy
  3. Gołąb: sieć trakcyjna i osobno metalowe elementy
  4. Ludzie, ewakuacja i doświadczenie maszynisty
  5. Śledztwo, zatrzymania i akt oskarżenia
  6. Osoby wskazane w postępowaniu
  7. Rosyjska atrybucja i kwalifikacja terrorystyczna
  8. Zidentyfikowany tabor i wyposażenie
  9. Reakcja państwa i operacje ochronne
  10. Uchybienia i zalecenia komisji
  11. Nagrania źródłowe
  12. Stan sprawy i niewyjaśnione kwestie

Chronologia i różnice między dokumentami

Najważniejsze daty nie oznaczają tego samego: nocna eksplozja, poranne ujawnienie wyrwy, zatrzymanie innego pociągu i późniejsze odnalezienie przeszkód to odrębne momenty. Raport o Mice datowano na 4 listopada 2026 roku i podpisano elektronicznie 10 listopada; raport o Gołębiu datowano na 11 września i podpisano 15 września 2026 roku. Nie są więc dwoma dokumentami sporządzonymi w listopadzie. Poniższa chronologia łączy ustalenia komisji z datami czynności procesowych, zachowując rozbieżność godziny eksplozji. 3

Data i czas Udokumentowane zdarzenie
Wrzesień 2025 Według prokuratury Volodymyr B. przewozi Yevheniia I. w rejon planowanych działań, ułatwiając rozpoznanie.
15 listopada, 20:52 Eksplozja pod przejeżdżającym pociągiem towarowym pod Miką według PKBWK. Komunikat PK z 19 listopada 2025 podaje 20:58.
16 listopada, 6:40 Maszynista IC 13109 zgłasza nieprawidłowość podczas przejazdu przez uszkodzony odcinek.
16 listopada, 7:23 Pociąg KM 12713 przejeżdża przez wyrwę podczas hamowania i zatrzymuje się za nią.
16 listopada, około 20:02 Pociąg „Górski” wjeżdża w uszkodzoną sieć trakcyjną na szlaku Zarzeka–Puławy Azoty.
16 listopada, 23:53 W innym miejscu tego szlaku ujawniono metalowe elementy na torze.
17 listopada Wszczęcie śledztwa w sprawie dywersji o charakterze terrorystycznym.
19 listopada Sporządzenie postanowień o przedstawieniu zarzutów dwóm nieobecnym podejrzanym.
20 i 22 listopada Zatrzymanie Volodymyra B., następnie przedstawienie zarzutu i zastosowanie aresztu.
28 października 2026 Skierowanie do Sądu Okręgowego w Warszawie aktu oskarżenia przeciwko Volodymyrowi B.; komunikat opublikowano 12 listopada.

Komisja początkowo otrzymała zgłoszenie zdarzenia z Miki jako zaistniałego 16 listopada o 6:40. Rekonstrukcja wykazała wcześniejszą eksplozję, dlatego zmieniono datę na 15 listopada, godzinę 20:52. Ta korekta dotyczy rozpoznania chwili powstania uszkodzenia; nie oznacza, że poranny alarm był fikcyjny. Nie udało się natomiast rozstrzygnąć, z czego wynika sześć minut różnicy między raportem a komunikatem prokuratury. 4

Mika: eksplozja i kolejne przejazdy

W sobotę wieczorem przez odcinek Sobolew–Życzyn przejeżdżał pociąg towarowy 524021 relacji Gdańsk Port Północny–Puławy Azoty, prowadzony lokomotywą ET22-891. Przewoźnikiem było PKP Cargo S.A. w restrukturyzacji. Eksplozja nastąpiła pod trzecim pustym wagonem platformą. Maszynista usłyszał odgłos, który skojarzył z pracą pantografu, i kontynuował jazdę. Uszkodzenia dotyczyły toru oraz wagonu. Późniejszy pomiar wykazał przerwę w szynie długości 1,16 m. 5

Po tym składzie przejechało jeszcze jedenaście pociągów: razem dwanaście, licząc pociąg, pod którym doszło do wybuchu. Jeden z kolejnych, IC 13109 Warszawa Zachodnia–Rzeszów, przejeżdżał z prędkością 155 km/h. Jego maszynista zgłosił rano odczuwalny uskok. To właśnie informacja od załogi pociągu, a nie wcześniejsze zlokalizowanie miejsca eksplozji przez patrol, doprowadziła do kolejnych działań na kolei. 6

O 7:21 dyżurny ruchu w LCS Dęblin ostrzegł ustnie maszynistę kolejnego składu, KM 12713 Warszawa Zachodnia–Dęblin. Pociąg odjechał z Miki o 7:22:37. Dane rejestratora pozwoliły odtworzyć, że hamowanie rozpoczęło się o 7:23:08 przy prędkości 53,6 km/h, około 16 m przed wyrwą. Pociąg przejechał przez uszkodzenie około dwie sekundy później i zatrzymał się o 7:23:22; jego czoło znajdowało się 83 m za wyrwą. Nie doszło do wykolejenia. Określenie „zatrzymał pociąg przed wyrwą”, obecne w części nagłówków, nie odpowiada tej rekonstrukcji. 7

Pociąg Kolei Mazowieckich i działania policji oraz straży pożarnej pod Miką po ujawnieniu uszkodzenia. Fotografia opublikowana 16 listopada 2025; kredyt galerii: MG / czytelnik Krzysztof, bez przypisania autora temu kadrowi. Źródło: eGarwolin.pl.
Pociąg Kolei Mazowieckich i działania policji oraz straży pożarnej pod Miką po ujawnieniu uszkodzenia. Fotografia opublikowana 16 listopada 2025; kredyt galerii: MG / czytelnik Krzysztof, bez przypisania autora temu kadrowi. Źródło: eGarwolin.pl.

Ruch w torze nr 1 zamknięto 16 listopada o 7:30, a wznowiono 18 listopada o 0:21. Według raportu opóźnieniu uległo 125 pociągów pasażerskich łącznie o 795 minut i dziesięć towarowych łącznie o 317 minut. Są to sumy opóźnień wielu pociągów, a nie czas opóźnienia każdego z nich. Ratownicy PSP wraz z kierownikiem pociągu przeprowadzili pasażerów na peron przystanku Mika; dalszą podróż umożliwiono innym pociągiem. Raport nie odnotowuje uruchomienia komunikacji zastępczej. 8

Gołąb: sieć trakcyjna i osobno metalowe elementy

Wieczorem 16 listopada pociąg MPE 83100/1 „Górski”, jadący ze Świnoujścia do Rzeszowa Głównego, wjechał w uszkodzoną sieć na szlaku Zarzeka–Puławy Azoty. Składał się z lokomotywy EU160-016 i ośmiu wagonów pasażerskich; komisja podaje około 500 podróżnych. Uszkodzeniu uległy drugi pantograf, elementy sieci oraz trzy zewnętrzne szyby po prawej stronie trzeciego wagonu. Łączny odcinek zerwanej podwójnej sieci trakcyjnej miał około 244 m. 9

Maszynista zgłosił błysk i zadziałanie zabezpieczenia pantografu. Zmniejszył prędkość i doprowadził skład bez poboru prądu do stacji Puławy Azoty. Tam wykonano oględziny, a pogotowie sieciowe zabezpieczyło uszkodzony odbierak. Pociąg odjechał o 23:23 z użyciem drugiego, sprawnego pantografu, z ograniczeniem prędkości do 120 km/h związanym z wybitymi szybami. Komisja zwróciła jednocześnie uwagę, że instrukcja przewidywała zatrzymanie po stwierdzeniu uszkodzenia, a maszynista dojechał do stacji. Opis skutecznego doprowadzenia składu i opis odstępstwa od instrukcji występują w tym samym dokumencie. 10

Metalowe elementy na szynie ujawniono o 23:53 w innym miejscu szlaku. Nie ma podstaw, żeby opisywać wjazd „Górskiego” w uszkodzoną sieć jako uderzenie tego pociągu w te elementy. Raport rozdziela oba incydenty. Uszkodzenie przewodów przedstawia jako skutek kradzieży lub próby kradzieży przez nieustalone osoby, natomiast metalowe elementy jako celową ingerencję osób trzecich. Wczesny komunikat PK z listopada 2025 obejmował zarzutami także uszkodzenie sieci. Komunikat o akcie oskarżenia z listopada 2026 wymienia eksplozję w Mice i instalację elementów pod Gołębiem, nie opisując ponownie uszkodzenia trakcji. Samo pominięcie w skrócie prasowym nie dowodzi jednak formalnego umorzenia jakiejkolwiek części śledztwa. 11

Różne są także granice czasu zainstalowania elementów: komisja przyjęła okres 8–16 listopada 2025 roku, odnosząc go do wcześniejszych oględzin infrastruktury, a prokuratura w komunikacie o oskarżeniu podaje 1 października–16 listopada. Nie ustalono dokładnej chwili montażu. Zakłócenia pod Gołębiem spowodowały według komisji łącznie 438 minut opóźnień 29 pociągów pasażerskich i 1261 minut opóźnień jedenastu towarowych. Nikt nie został ranny ani nie zginął. 12

Ludzie, ewakuacja i doświadczenie maszynisty

Oba raporty podają zerowy bilans zabitych i rannych. Nie istnieje zatem lista ofiar śmiertelnych tych zdarzeń. Ludzie wymagali przede wszystkim zabezpieczenia podróży, ewakuacji i informacji. W pierwszej relacji z Miki policja mówiła o dwóch pasażerach i załodze zatrzymanego pociągu. Około 500 osób z raportu o Gołębiu to liczba pasażerów „Górskiego”, nie liczba rannych. 13

Maszynistą KM 12713 był Mateusz Maciak. Rozmowy, których udzielił 20 listopada, pokazują niepewność pierwszych sekund: poczuł mocne szarpnięcie i obawiał się wykolejenia, a po zatrzymaniu sprawdzał, czy cały skład stoi na szynach. W RMF sam mówił o najechaniu na uszkodzenie. Późniejszy raport nie obala więc tej części jego relacji; koryguje przede wszystkim uproszczone nagłówki o zatrzymaniu przed wyrwą. Wstęp do późniejszego branżowego wywiadu przedstawiał jego drogę od konduktora przez kierownika pociągu do pracy maszynisty od 2022 roku. Pełna kopia tego ostatniego wywiadu nie była dostępna do odczytu. 14

Maciak zawiadomił dyżurnego, wyszedł z kierownikiem pociągu obejrzeć tor i uczestniczył w zabezpieczeniu podróżnych. W rozmowie z RMF podawał, że po zdarzeniu dwukrotnie wrócił już do pracy i nie bał się prowadzenia. Jego wypowiedzi dokumentują przeżyty strach i ulgę, ale nie stanowią rozpoznania medycznego ani podstawy do przypisywania mu zespołu stresu pourazowego. W pierwszym oglądzie oceniał uszkodzenie na około 30 cm; późniejszy komisaryczny pomiar wyrwy wyniósł 1,16 m. Są to obserwacja z miejsca zdarzenia i późniejszy pomiar, a nie dwie równorzędne ekspertyzy. 15

Nie ustalono publicznie nazwisk wszystkich osób z załóg ani indywidualnych losów pasażerów. Dostępne komunikaty i raporty nie dokumentują odrębnego programu kompensacyjnego dla tych podróżnych lub zasądzonych im świadczeń. Brak takiej dokumentacji nie pozwala określić, czy i komu przewoźnicy przyznawali indywidualne zwroty lub odszkodowania. Udokumentowana bezpośrednia pomoc obejmuje natomiast ewakuację w Mice, kontrolę składu pod Puławami i umożliwienie kontynuowania podróży. 16

Śledztwo, zatrzymania i akt oskarżenia

17 listopada 2025 roku wszczęto śledztwo dotyczące aktów dywersji o charakterze terrorystycznym na rzecz obcego wywiadu. Pracował nad nim zespół prokuratorów mazowieckiego wydziału do spraw przestępczości zorganizowanej Prokuratury Krajowej oraz funkcjonariuszy ABW i CBŚP. Pierwsze czynności wykonywano również lokalnie. Prokuratura wskazywała zeznania świadków, dokumenty, dane telekomunikacyjne i monitoring jako podstawy uprawdopodobnienia sprawstwa. Informowała także o rejestrowaniu działań pozostawionymi kamerami; komunikaty nie ujawniają modeli tych urządzeń. 17

19 listopada sporządzono postanowienia o przedstawieniu zarzutów Oleksandrowi K. i Yevheniiowi I. Obaj według śledczych opuścili Polskę 16 listopada i udali się na Białoruś. Ponieważ nie zostali zatrzymani, zarzutów nie ogłoszono im osobiście. Późniejsze urzędowe profile policyjne ujawniły pełne nazwiska: Oleksandr Kononov i Yevhenii Ivanov. Komunikat z 12 listopada 2026 potwierdzał poszukiwanie obu listami gończymi, europejskimi nakazami aresztowania i czerwonymi notami Interpolu. Nie wskazywał ich ujęcia. 18

Oddzielnego wyjaśnienia wymagają zatrzymania czterech osób z 18 listopada. Prokuratura poinformowała 21 listopada, że nie znalazła podstaw do postawienia im zarzutów udziału w dywersji. Trzy osoby zwolniono po przesłuchaniu jako świadków. M. Ch. usłyszał niezwiązany z atakami zarzut ukrywania dokumentów, w tym rosyjskich paszportów; sąd nie uwzględnił wniosku o jego tymczasowy areszt. Tych czterech zatrzymanych nie należy dopisywać do listy wykonawców ataków ani utożsamiać z później oskarżonym pomocnikiem. 19

Volodymyra B. zatrzymano 20 listopada, a zarzut przedstawiono mu 22 listopada 2025 roku. Sąd zastosował tymczasowe aresztowanie. Prokuratura nie ujawniła jego postawy procesowej, więc brak podstaw do informacji, że przyznał się lub obciążył pozostałych. Oskarżenie dotyczy pomocy logistycznej: we wrześniu miał zawieźć Yevheniia I. w okolice Miki i Gołębia, umożliwiając rozpoznanie terenu przed atakami. Nie przedstawiono go jako człowieka, który osobiście wywołał eksplozję. 20

Akt oskarżenia skierowano 28 października 2026 roku do Sądu Okręgowego w Warszawie. Obejmuje udział w działalności rosyjskiego wywiadu przeciwko Polsce i pomoc w dywersji, w zbiegu z przepisami o sprowadzeniu bezpośredniego niebezpieczeństwa katastrofy oraz o materiałach wybuchowych. Wskazana przez PK możliwość dożywotniego pozbawienia wolności jest zagrożeniem ustawowym, a nie wymierzoną karą. Do daty granicznej opracowania nie pozyskano wyroku w tej polskiej sprawie ani pełnego aktu oskarżenia; dostępny jest jego urzędowy opis. 21

Eskorta osoby pokazana przez CBŚP przy komunikacie o akcie oskarżenia, opublikowanym 12 listopada 2026. Data wykonania i nazwisko fotografa nie zostały podane; materiał nie dokumentuje wyroku. Źródło: CBŚP.
Eskorta osoby pokazana przez CBŚP przy komunikacie o akcie oskarżenia, opublikowanym 12 listopada 2026. Data wykonania i nazwisko fotografa nie zostały podane; materiał nie dokumentuje wyroku. Źródło: CBŚP.

Osoby wskazane w postępowaniu

Oleksandr Kononov urodził się 7 września 1986 roku w Ukrainie. Prokuratura przedstawia go jako obywatela Ukrainy i jednego z dwóch podejrzanych o bezpośrednią realizację ataków. Urzędowy profil poszukiwawczy nie daje jednak podstaw do pełnej historii jego edukacji, życia rodzinnego czy zatrudnienia. W publicznym dokumencie występuje zapis KONONOV; zachowanie go pozwala odróżnić dane policyjne od zmiennych polskich transkrypcji nazwiska. 22

Yevhenii Ivanov urodził się 13 września 1984 roku w Loksie w regionie Harju w Estonii. Według PK ma obywatelstwo ukraińskie. Miejsce urodzenia w ówczesnej Estońskiej SRR nie uzasadnia nazywania go obywatelem Estonii. Reporterka Wiktoria Ejsmunt opisała jego wcześniejsze zamieszkanie w Pisoczynie w obwodzie charkowskim, następnie wyjazd w 2015 roku do rosyjskiego Biełgorodu. To informacje z jej opracowania ukraińskiej sprawy, nie szczegóły opublikowane w polskim liście gończym. 23

Ejsmunt podała również, że 29 maja 2025 roku Galicyjski Sąd Rejonowy we Lwowie skazał Ivanova zaocznie na 15 lat więzienia i konfiskatę mienia w odrębnej sprawie działalności na rzecz Rosji oraz przygotowywania ataków w Ukrainie. Według tej relacji wyrok uprawomocnił się 30 czerwca. Publikacja wskazuje rosyjskiego oficera Jurija Sizowa i współpracę od stycznia 2024 roku. Nie jest to wyrok dotyczący Miki ani Gołębia. Tekst tej samej autorki w ZAXID.NET nie stanowi drugiego niezależnego potwierdzenia. 24

Volodymyr B. to obywatel Ukrainy, któremu w polskiej sprawie przypisano pomoc w przygotowaniu działań. Zachowana inicjałem identyfikacja pochodzi z komunikatów prokuratury; nie ujawniono w nich pełnej biografii ani motywów osobistych. Potwierdzona procesowo różnica polega na tym, że został zatrzymany, przesłuchany i oskarżony, podczas gdy dwaj podejrzani o bezpośrednie wykonanie pozostawali poza zasięgiem polskich organów. Nie ustalono udokumentowanych wcześniejszych relacji tych osób z pasażerami lub załogami zagrożonych pociągów. 25

Rosyjska atrybucja i kwalifikacja terrorystyczna

Komunikat o zarzutach z 19 listopada 2025 roku wiąże działania z wywiadem Federacji Rosyjskiej i określa cel jako zastraszenie wielu osób, oddziaływanie na opinię publiczną, osłabienie bezpieczeństwa oraz destabilizację porządku publicznego. Jest to publicznie podana rekonstrukcja zamiaru sprawców przez prokuraturę. Samo ukraińskie obywatelstwo podejrzanych nie wskazuje państwa zlecającego działania; rosyjska atrybucja opiera się na ustaleniach śledztwa, które nadal wymagają oceny sądu w odniesieniu do konkretnych oskarżonych. 26

Raport o Mice również nazywa celowe uszkodzenie infrastruktury aktem terrorystycznym. Komisja nie ustala jednak winy karnej: jej zadaniem jest zbadanie przyczyn zdarzenia i zapobieganie kolejnym. W komunikatach PK występują art. 130 § 7, art. 174 § 1 i art. 171 § 1 kodeksu karnego; w oskarżeniu pomocnika także art. 130 § 1 i przepisy o pomocnictwie. Sprowadzenie bezpośredniego niebezpieczeństwa katastrofy jest czymś innym niż stwierdzenie, że doszło do katastrofy z ofiarami. W tym przypadku do wykolejenia i strat w ludziach nie doszło. 27

Zidentyfikowany tabor i wyposażenie

Raporty identyfikują pojazdy, pozwalając oddzielić rzeczywiste składy od katalogowych możliwości ich rodzin. Dane długości i masy poniżej odnoszą się do całych pociągów opisanych przez komisję. Nie są masami samych lokomotyw ani wartościami maksymalnymi z broszury. Dla ET22-891 podstawą danych pozostaje raport komisji; oryginalnej karty producenta nie pozyskano. 28

Pociąg Zidentyfikowane pojazdy Długość składu Masa według raportu
Towarowy 524021 ET22-891; uszkodzona platforma EVN 31 51 3947 412-8 616 m 832 t
KM 12713 Dwa zespoły EN57ALw: KM 204 i KM 16-45 130 m 294 t
„Górski” MPE 83100/1 EU160-016 i osiem wagonów 224 m „Masa ogólna” 474 t; osobno źródło podaje „masę brutto” 394 t

Różnicy między dwiema masami „Górskiego” nie przeliczono na liczbę pasażerów ani nie przypisano jej samodzielnie do masy lokomotywy. Podobnie wariantów liczby siedzeń EN57AL nie należy zamieniać w informację o rzeczywistej obsadzie pociągu z Miki. Karta poniżej jest pełną tabelą operatora Koleje Mazowieckie, a nie kartą producenta. Liczba 66 opisuje flotę w tej edycji folderu. Nie ustalono na jej podstawie liczebności floty w listopadzie 2026 roku. 29

Parametr EN57AL w folderze operatora Wartość
Seria; liczba zespołów w katalogu EN57AL; 66
Typ 5BK + 6BK + 5BK
Masa zespołu 132 000 kg w stanie próżnym; 170 000 kg w stanie ładownym
Prędkość maksymalna 120 km/h
Miejsca siedzące 171 / 179
Długość bez sprzęgów / ze sprzęgami 63 916 / 65 460 mm
Hamulec eksploatacyjny Elektrodynamiczny, elektropneumatyczny, pneumatyczny
Moc ciągła 1000 kW
Zasilanie 3000 V DC
Rozruch; sterowanie Impulsowy–falownikowy; mikroprocesorowe
Przyspieszenie od 0 do 40 km/h 0,8 m/s²

Dla lokomotywy EU160 istnieje źródłowe przyporządkowanie: podręcznik UTK wymienia E4DCU / EU160 jako NEWAG Griffin. Poniżej pełna tabela producenta dla trzech zestawionych w katalogu wersji. Związek z pociągiem „Górski” ma kolumna E4DCU; pozostałe są porównaniem katalogowym. Maksymalna masa prowadzonego pociągu 3200 t nie jest masą składu z 16 listopada. Nie przypisuje się też lokomotywie EU160-016 osiągów odmiany E4DCP. 30

Parametr katalogu NEWAG E4DCU E4DCP E4ACU
Układ osi Bo’Bo’ Bo’Bo’ Bo’Bo’
Zasilanie DC 3 kV DC 3 kV AC 15 kV 16,7 Hz; AC 25 kV 50 Hz
Moc ciągła 5,6 MW 5,6 MW 5,6 MW
Maksymalna masa pociągu 3200 t 3200 t 3200 t
Prędkość maksymalna 160 km/h 200 km/h 160 km/h
Siła pociągowa przy rozruchu 310 kN 310 kN 310 kN
Prędkość pociągu 500 t na pochyleniu 0‰ 160 km/h 200 km/h 160 km/h
Prędkość pociągu 2400 t na pochyleniu 0‰ 135 km/h 135 km/h 135 km/h
Prędkość pociągu 2400 t na pochyleniu 7‰ 80 km/h 80 km/h 80 km/h
Prędkość pociągu 3200 t na pochyleniu 0‰ 120 km/h 120 km/h 120 km/h
Szerokość toru 1435 mm 1435 mm 1435 mm
Masa służbowa 79 t 79 t 84 t
Maksymalny nacisk osi 196 kN 196 kN 208 kN
Nominalna średnica okręgu tocznego koła 1250 mm 1250 mm 1250 mm
Długość ze zderzakami 19 900 mm 19 900 mm 19 900 mm
Skrajnia UIC 505-1 UIC 505-1 UIC 505-1

W lokomotywie „Górskiego” komisja identyfikuje rejestrator HASLER TELOC 3000, typ 5.2423.069/01, analizowany z użyciem programu EVA2. Przy rekonstrukcji przejazdu KM wykorzystano program RBFan firmy AKSEL. Wykres z Miki ma zastrzeżenie o błędnym zapisie ciśnienia w skali dwukrotnie zawyżonej; jego wartości nie mogą być bez korekty cytowane jako rzeczywiste ciśnienia. Dla materiału wybuchowego w Mice prokuratura podała identyfikację C4. Nie ustalono z dostępnych dokumentów marek i modeli kamer użytych do nagrywania działań. 31

Reakcja państwa i operacje ochronne

MSWiA przekazało 17 listopada, że w sobotę około 22:00 mieszkaniec zgłosił odgłos wybuchu, lecz wysłany patrol nie ustalił miejsca zdarzenia. Lokalna policja wyjaśniała, że pierwotne zgłoszenie nie wskazywało torów. Tej informacji nie należy utożsamiać ze stwierdzeniem, że nikt niczego nie słyszał albo że już wtedy zlokalizowano uszkodzoną szynę. Następnego dnia na miejscu działały policja, straż pożarna i służby kolejowe, później również służby prowadzące śledztwo. 32

17 listopada miejsce uszkodzenia odwiedził premier Donald Tusk. Rząd publicznie określał zdarzenie jako dywersję i zapowiadał ujęcie sprawców. Wspólne komunikaty przedstawiały działania ministrów spraw wewnętrznych, infrastruktury, sprawiedliwości oraz koordynatora służb. Deklaracja ministra Dariusza Klimczaka, że wszystkie procedury zadziałały, pochodzi z tej pierwszej fazy reakcji. Nie zastępuje późniejszej kontroli komisji, która wskazała konkretne uchybienia w obiegu informacji. 33

Wizyta premiera i służb przy miejscu zdarzenia w Mice, 17 listopada 2025. Fotografia KPRM; indywidualnego autora nie podano. Źródło i warunki wykorzystania: KPRM / gov.pl.
Wizyta premiera i służb przy miejscu zdarzenia w Mice, 17 listopada 2025. Fotografia KPRM; indywidualnego autora nie podano. Źródło i warunki wykorzystania: KPRM / gov.pl.

19 listopada MON zapowiedziało operację Horyzont, rozpoczynającą się 21 listopada i przewidującą wykorzystanie do 10 tysięcy żołnierzy do ochrony infrastruktury krytycznej. Równolegle uruchomiono policyjną operację TOR, obejmującą współpracę ze Strażą Ochrony Kolei i wojskiem. Podniesiono także stopień alarmowy do CHARLIE na obszarach linii zarządzanych przez PKP Polskie Linie Kolejowe i PKP Linię Hutniczą Szerokotorową. To opis zakresu ochrony kolejowej, a nie objęcia całej Polski trzecim stopniem. 34

Odpowiedź MSWiA z 5 lutego 2026 zawierała pierwsze zbiorcze dane: według stanu na 23 stycznia odnotowano 66 734 zaangażowania policjantów, 28 462 funkcjonariuszy SOK i 26 460 żołnierzy WOT. Liczono je wielokrotnie, więc nie jest to liczba różnych ludzi. W odpowiedzi pojawiły się również propozycje rozszerzenia wymiany informacji z SOK i ujęcia zagrożeń kolejowych w odpowiednich regulacjach. Propozycja zmiany nie jest dowodem jej uchwalenia. 35

Nowsza odpowiedź, podpisana przez Czesława Mroczka 7 sierpnia 2026 roku, podawała za okres od 21 listopada do 20 lipca 353 678 zaangażowań: 192 327 policyjnych, 93 617 SOK i 67 734 wojskowych. Według stanu na 19 lipca zarejestrowano 82 zdarzenia, zatrzymano 51 osób i prowadzono 54 postępowania, z których 26 zakończono. Kategorie te obejmują pracę operacji ochronnej; nie oznaczają 82 potwierdzonych zamachów ani 51 skazanych dywersantów. Wrześniowy komunikat policji ze Środy Śląskiej potwierdzał dalsze patrole w ramach TOR, bez dowodzenia wykonania wszystkich zaleceń komisji. 36

Uchybienia i zalecenia komisji

Raport o Mice jako bezpośrednią przyczynę wskazał celowe działanie osób trzecich. Równocześnie stwierdził nieskuteczny przepływ informacji o uszkodzeniu i brak skutecznej identyfikacji zagrożenia. Po porannym zgłoszeniu nie zastosowano wymaganego trybu pisemnego ostrzeżenia zgodnie z § 69 ust. 4 instrukcji Ir-1; maszynista KM otrzymał informację ustną. Komisja zaznaczyła, że samo wydanie rozkazu nie zapobiegłoby pierwotnemu zdarzeniu. Uchybień w reakcji kolei nie należy zatem zamieniać w twierdzenie, że pracownicy wywołali eksplozję lub mogli cofnąć jej skutki. 37

W Mice komisja wskazała także czynnik systemowy: niewystarczające zabezpieczenie infrastruktury przed ingerencją osób trzecich. W raporcie o Gołębiu czynnika systemowego nie ustalono. Dokument ten analizuje osobno odcięcie przewodów i celowe umieszczenie elementów; kwalifikacje, badania lekarskie i wypoczynek pracowników nie zostały uznane za przyczyny powstania tych uszkodzeń. Nie znosi to opisanej osobno oceny sposobu zatrzymania „Górskiego”. 38

Zalecenia z raportu o Mice obejmują przegląd systemów zarządzania bezpieczeństwem, czytelną ścieżkę przekazywania informacji, zabezpieczanie ruchu do czasu sprawdzenia toru, ocenę potrzeby monitoringu oraz szkolenia dotyczące ingerencji w infrastrukturę. Raport o Gołębiu zaleca m.in. działania ograniczające kradzieże, lepsze wykrywanie ingerencji i współpracę służb. W dokumentach odnotowano wprowadzenie dodatkowych patroli drezynowych. Nie pozyskano do 14 listopada 2026 pełnego zestawienia wykonania zaleceń, zwłaszcza tych z raportu o Mice podpisanego zaledwie kilka dni wcześniej. 39

Nagrania źródłowe

„NA ŻYWO | Konferencja prasowa A. Szłapki, M. Kierwińskiego, T. Siemoniaka, W. Żurka, D. Klimczaka” — Kancelaria Premiera, 2025, 52 min 34 s, publikacja 17 listopada. Jest to urzędowe nagranie konferencji z pierwszej fazy wyjaśniania zdarzeń. Dostępne po polsku na oficjalnym kanale Kancelarii Premiera; odsyłacz osadzono również w komunikacie KPRM. Nie jest to film przedstawiający wizytę Tuska przy torach. 40

„Akt oskarżenia w sprawie dywersji na torach kolejowych. Ważna rola funkcjonariuszy CBŚP w śledztwie” — Centralne Biuro Śledcze Policji, 2026, 32 s, publikacja 12 listopada. Krótki materiał instytucjonalny towarzyszy informacji o oskarżeniu Volodymyra B. Jest dostępny po polsku na oficjalnym kanale CBŚP i stronie komunikatu. 41

Nie potwierdzono fabularnej ekranizacji tych zdarzeń. Dostępne nagrania mają wartość jako zapis publicznego przekazu instytucji: pierwsze poprzedza raporty PKBWK, drugie dokumentuje informowanie o oskarżeniu, a nie wyrok. Różnice między wczesnymi deklaracjami a późniejszymi ustaleniami technicznymi opisano wyżej na podstawie pisemnych dokumentów. 42

Stan sprawy i niewyjaśnione kwestie

Najpóźniejszy pozyskany komunikat procesowy pochodzi z 12 listopada 2026 roku. Potwierdza oskarżenie pomocnika oraz dalsze poszukiwanie dwóch podejrzanych wykonawców. Nie publikuje pełnego materiału wskazującego rosyjski łańcuch zlecenia, całego aktu oskarżenia, wyjaśnień Volodymyra B. ani wyroku. W osobnej sprawie ukraińskiej informacje o skazaniu Ivanova pozostają oparte na relacji reporterki, ponieważ oryginalne orzeczenie było niedostępne. Tych ograniczeń nie można wypełnić przypuszczeniami o przyznaniu się, wynagrodzeniu, pełnej siatce osobowej czy ostatecznych karach w Polsce. 43

Z dokumentów wynika zarazem, że brak ofiar nie oznaczał braku poważnego zagrożenia. W Mice kolejne składy przejechały przez zniszczony odcinek, zanim go zamknięto; pod Gołębiem podróżni znaleźli się w pociągu z uszkodzonym pantografem i szybami. Ustalenia o obiegu informacji, przyczynach uszkodzeń i zabezpieczeniu pasażerów są konkretne. Nadal nieuzgodnione pozostają godzina eksplozji 20:52 lub 20:58, różne przedziały czasu instalacji metalowych elementów i pełny procesowy status uszkodzenia trakcji w powiązaniu z osobami podejrzanymi o dywersję. 44

Przejdź do archiwum publikacji i źródeł o dywersji kolejowej w Mice i Gołębiu.