Przejdź do artykułu: IRA — historia, odłamy i kampanie przemocy.
Archiwum obejmuje materiały wykorzystane do historii różnych organizacji noszących nazwę IRA, opisanych kampanii, wybranych rodzin i późniejszych rozliczeń. Stan informacji: 15 listopada 2026 roku. Materiał z 1919 roku jest początkiem chronologii; nie oznacza daty powstania wszystkich późniejszych odłamów. Katalog poniżej pozwala przejść od przypisu do konkretnych dokumentów i od dokumentu do wykorzystujących go fragmentów artykułu.1,2
Spis treści
- Katalog publikacji i przypisów
- Zakres rejestrów i wybranego wykazu ofiar
- Materiały źródłowe
- Rozbieżności, korekty i otwarte pytania
- Archiwalne modele, fotografie, nagrania i filmy
- Bieżąca kontrola rozliczeń i pomocy
Katalog publikacji i przypisów
Katalog: 109 pozycji i 120 adresów, 8 działów tematycznych. Stan: .
Wyniki: 109 z 109 pozycji. Wyświetlono 1–50.
Historia i odłamy (38)
- THE TRAGEDY AT SOLOHEADBEG. (Hansard, 20 March 1919)
Cała odpowiedź Lorda French, 20 marca 1919: rodziny, emerytury i zapomogi; nie domniemane indywidualne motywy napastników
Przypisy: [7]Stały odsyłacz - Victim's father tells of search for his son among the injured – The Irish Times
Cała relacja 12 lutego 1996: poszukiwanie syna przez ojca i dwie ofiary
Przypisy: [37]Stały odsyłacz - CAIN: Events: Peace: Irish Republican Army (IRA) Statement on the Ending of the Armed Campaign, (28 July 2005)
Całe oświadczenie kierownictwa z 28 lipca 2005: koniec kampanii i pokojowa polityka
Przypisy: [74]Stały odsyłacz - Belfast Agreement: Release of Prisoners — Lords answers, 2007
Całe krótkie odpowiedzi Lords 10 stycznia 2007: licencje i możliwość ponownego osadzenia
Przypisy: [73]Stały odsyłacz - Secretary of State's oral statement on assessment of paramilitary groups in Northern Ireland - GOV.UK
Cały zasadniczy tekst wystąpienia 20 października 2015, część Provisional IRA: zredukowane struktury, pokojowa strategia i odrębne zachowania osób; to ocena z 2015
Przypisy: [75]Stały odsyłacz - Death of Prison Officer | Department of Justice
Cały krótki komunikat Department of Justice, 15 marca 2016: śmierć Adriana Ismaya po zamachu
Przypisy: [82]Stały odsyłacz - PCC statement following Birmingham pub bombings inquest, 2019
Całe krótkie stanowisko PCC po werdykcie: ostrzeżenia nieadekwatne, bez dowodu uchybień policji w reakcji na ostrzeżenie
Przypisy: [34]Stały odsyłacz - Young v Downey — judgment on damages, 16 December 2020
Pkt 1–4 oraz część o wcześniejszym ustaleniu liability: 18 grudnia 2019 i odrębne damages 16 grudnia 2020
Przypisy: [69]Stały odsyłacz - Taoiseach names Scappaticci as Stakeknife in Dáil, 11 February 2026
Cały tekst RTÉ 11 lutego 2026: premier Irlandii wymienił nazwisko; stanowisko brytyjskie odrębne
Przypisy: [79]Stały odsyłacz - IRA bombing victims abandon civil case against Gerry Adams, 20 March 2026
Cała relacja AP, 20 marca 2026: wycofanie pozwu trzech powodów, zaprzeczenia Adamsa i brak rozstrzygnięcia meritum
Stały odsyłacz - CAIN: Chronology of the Conflict 1979
Chronologia 27–30 sierpnia: dwie odrębne lokalizacje; nie przejęto błędnej pojedynczej daty 1978 w nawiasie redakcyjnym
Stały odsyłacz - CAIN: Chronology of the Conflict 1981
Wyłącznie wpisy dotyczące strajku 1 marca–3 października
Stały odsyłacz - CAIN: Chronology of the Conflict 1993
Wybrane wpisy 23–26 października: Shankill, Begley/Kelly i deklarowany cel; nie cała roczna chronologia
Stały odsyłacz - CAIN: Chronology of the Conflict 1996
Wyłącznie wpisy 9 lutego i 15 czerwca: Docklands i Manchester
Przypisy: [37]Stały odsyłacz - CAIN: Key Dates in the Irish Peace Process
Wybrane daty 31 sierpnia 1994, 9 lutego 1996, 20 lipca 1997 i 10 kwietnia 1998
Przypisy: [71]Stały odsyłacz - Collins, Michael (1890–1922)
akapity biografii: urodzenie, działalność wywiadowcza i traktat; nie cała biografia
Stały odsyłacz - Defence Forces History | Defence Forces
Sekcja The Fifties 1950–1959 oraz początek The Sixties: kampania od grudnia 1956 do marca 1962
Przypisy: [12]Stały odsyłacz - Enniskillen Bomb — Ulster Museum exhibition
Cała karta wystawy: 11 początkowych zgonów, 63 rannych i Ronnie Hill zmarły w 2000
Przypisy: [28]Stały odsyłacz - Goulding, Cathal (1923–1998)
Akapity o internowaniu, powojennym IRA i wyborze strategii politycznej; ciągłość nazwy nie oznacza niezmienności organizacji
Stały odsyłacz - HM Government support for victims of IRA attacks using Gaddafi-supplied arms — follow-up, 2019
Rozdział 1 Background, pkt 1–11: libijskie wsparcie Provisional IRA i spór o pomoc ofiarom; bez instrukcji użycia materiałów
Przypisy: [66]Stały odsyłacz - Independent Monitoring Commission — Twenty-Third Report, 2010
Drukowana s. 11, pkt 2.20: IICD w lutym 2010 potwierdziła zniszczenie odzyskanej części starego arsenału Official IRA
Przypisy: [14]Stały odsyłacz - Irish War of Independence | National Army Museum
Sekcje Home Rule, Easter Rising, Partition i Treaty: republikanizm oraz unionizm jako nurty polityczne
Stały odsyłacz - Mac Stiofáin, Seán (1928–2001)
Biografia: akapity Birth and family, RAF i więzienie 1953, początki PIRA, rozmowy i skazanie 1972; późniejsze odsunięcie od dowodzenia
Przypisy: [16]Stały odsyłacz - McGuinness, (James) Martin Pacelli (1950–2017)
akapity Early life, Provisional IRA, skazanie 1973, polityka i urząd; nie cała długa biografia
Przypisy: [19]Stały odsyłacz - McKevitt application — judicial review of legal aid, 2004
Pkt 1–2: wyrok w Dublinie 2003, 20 lat, zarzucany okres sierpień 1999–marzec 2001; postępowanie o pomoc prawną, nie wyrok za zabójstwa w Omagh
Stały odsyłacz - NUJ welcomes PSNI renewed Lyra McKee appeal, 31 July 2026
Cały krótki apel NUJ 31 lipca 2026 o dalsze informacje po trzech uniewinnieniach
Przypisy: [83]Stały odsyłacz - Ó Brádaigh, Ruairí (1932–2013)
Akapity o rodzinnej tradycji, IRA i kampanii granicznej; polityka abstencjonizmu
Stały odsyłacz - On patrol in Little Patrick Street in Belfast, 1973 (c) | Online Collection | National Army Museum, London
Cała krótka karta obiektu NAM 2007-12-6-275: Little Patrick Street, Belfast, około 1973; zbiór opracowany przez McNisha, nie przypisanie mu autorstwa fotografii
Przypisy: [62]Stały odsyłacz - Paramilitary groups in Northern Ireland
Tabela historycznych ugrupowań: Official, Provisional, Continuity i Real IRA, odrębność INLA
Stały odsyłacz - Policing and security in Northern Ireland — Commons committee report, 27 May 2026
Raport 27 maja 2026, pkt 8 i 49–52: Lurgan w marcu i Dunmurry w kwietniu oraz bieżące zagrożenie
Przypisy: [85]Stały odsyłacz - Proscribed terrorist groups or organisations - GOV.UK
Sekcja Northern Ireland-related groups: nazwy IRA, INLA i lojalistów; nie jeden podmiot
Przypisy: [15]Stały odsyłacz - R v Soldier F — summary of judgment, 23 October 2025
Podsumowanie sądu 23 października 2025, s. 1–2 i 7–8: uniewinnienie od siedmiu zarzutów, indywidualna odpowiedzialność i standard dowodowy; nie pełny wyrok
Przypisy: [22]Stały odsyłacz - Report of the Bloody Sunday Inquiry — Principal Conclusions, 2010
Principal Conclusions, pkt 4.33 i 5.1–5.5: nieusprawiedliwione strzelanie; organizatorzy marszu nie odpowiadali za zgony
Przypisy: [22]Stały odsyłacz - Russell, Seán (1893–1940)
Akapity o S-Plan 1939 i kontakcie z Niemcami w 1940; nie utożsamiono wszystkich republikanów z nazizmem
Przypisy: [11]Stały odsyłacz - Sands, Robert (Bobby) (1954–1981)
akapity o więzieniu, blanket/dirty protest, wyborze do parlamentu i śmierci 5 maja 1981
Stały odsyłacz - The Belfast Agreement / Good Friday Agreement, 10 April 1998
Dokument porozumienia, constitutional issues oraz trzy strands
Stały odsyłaczInny adres użyty w przypisie
- The Troubles | National Army Museum
Sekcje o Operation Banner, internowaniu i Bloody Sunday
Stały odsyłacz - Two policemen killed in Soloheadbeg attack
Cały krótki tekst Century Ireland: James McDonnell i Patrick O’Connell; data publikacji 28 stycznia jest różna od daty zdarzenia
Przypisy: [6]Stały odsyłacz
Wybrane ofiary i zamachy (22)
- The Birmingham pub bombings victims — individual family portraits
Cały korpus 21 sylwetek przedstawionych przez rodziny podczas inquestu, 5 kwietnia 2019; Marsh, Hambleton, Bodman i inni
Stały odsyłacz - Aldershot bombing victims honoured 50 years on — families’ accounts
Korpus relacji ITV 22 lutego 2022: wypowiedzi Johna Granta i Briana Bosleya o matkach
Przypisy: [31]Stały odsyłacz - Guildford Pub Bombing — Findings and Conclusion
Drukowane s. 7–10, pkt 2.6–4.5: pięć sylwetek, wiek Paula Craiga 21 i urodziny następnego dnia; pkt 8.1–8.2 o ratownictwie i 9.15 o granicach wniosków dotyczących szkoleń
Stały odsyłaczInny adres użyty w przypisie
- Kingsmill Inquest — Findings, [2024] NICoroner 21
Pkt 4 i 315–318: ostrożność wobec list podejrzanych i końcowe ustalenia koronera
Stały odsyłaczInny adres użyty w przypisie
- La Mon House — Police Ombudsman public statement, 11 December 2024
Drukowane s. 5–17 oraz 36–41, pkt 3.1–3.22: dwanaście ofiar, ratownictwo, śledztwo i wyrok za manslaughter, nie skazanie za murder
Stały odsyłaczInny adres użyty w przypisie
- Bloody Friday 50th anniversary — Belfast City Council motion, 2022
Cała krótka uchwała/motion z 2022: dziewięć ofiar, ponad 130 rannych i pamięć pięćdziesiątej rocznicy
Przypisy: [23]Stały odsyłacz - Broadgate – Memorial to 1939 Broadgate bombing
Cała krótka karta Broadgate: 25 sierpnia 1939, pięć nazwanych ofiar
Stały odsyłacz - Friends of the Aldershot Military Museum - The Garrison Article - Spring 2022
Cały artykuł lokalnego historyka, Spring 2022: siedem zabitych, szpital Cambridge, wyroki Jenkinsona/Kissane’a/Duignana
Przypisy: [31]Stały odsyłacz - Guildford Pub Bombings exhibition and miscarriages of justice, 2024
Cały tekst wystawy 2024: cztery nazwiska, Maguire Seven i śmierć Giuseppe Conlona; odrębność obu spraw
Przypisy: [67]Stały odsyłacz - Rushmoor Heritage Asset Survey LL5072 — memorial to IRA victims
S. 3 PDF, photographic log z 23 września 2010: warianty pełnych nazwisk na dawnej tablicy
Stały odsyłaczInny adres użyty w przypisie
- Sutton Index of Deaths — introduction and criteria
Wprowadzenie, zakres lipiec 1969–grudzień 2001 i zasady wyboru przypadków
Stały odsyłacz - Sutton Index of Deaths — selected entries 1972
Wyłącznie wpisy z 21 lipca: imiona dziewięciu zabitych;
Stały odsyłacz
Zakres rejestrów i wybranego wykazu ofiar
Sutton Index of Deaths w CAIN nie jest rejestrem wszystkich zgonów spowodowanych przez IRA od 1919 roku. Jego zakres to lipiec 1969–grudzień 2001. Aktualna tabela odpowiedzialności obejmuje 3 532 osoby, w tym odrębne kategorie IRA, Official IRA i Real IRA, a ponadto lojalistów, INLA, państwowe formacje i sprawców nieustalonych. Wyrażenie „ofiary Troubles” nie może zastępować kategorii „ofiary IRA”. Reguły włączania, ocena odpowiedzialności i późniejsze aktualizacje indeksu są częścią informacji o źródle.4,5
Przejrzano wybrane wpisy roczników 1972, 1974, 1979, 1982, 1984, 1987, 1989, 1993 i 1996. Tabela głównego artykułu ma osiemnaście zamkniętych grup: Coventry, Aldershot, Bloody Friday, Claudy, M62, Guildford, Woolwich, Birmingham, Kingsmill, La Mon, Mullaghmore, Warrenpoint, Hyde Park i Regent’s Park łącznie, Brighton, Enniskillen, Deal, Warrington oraz Docklands. Nie obejmuje wszystkich ataków, wszystkich rannych ani wszystkich rodzin. W tabeli nie umieszczano niepotwierdzonych danych prywatnych.39
Nazwiska kontrolowano także z dokumentami inquestów, transkrypcjami pomników i materiałami rodzin. Data w pierwszej kolumnie jest datą zdarzenia, nie zawsze datą śmierci każdej osoby. Doreen, lady Brabourne, Christopher Nolan, Tim Parry i Ronnie Hill są przykładami późniejszych zgonów. Liczby dla Deal i Enniskillen trzeba czytać wraz z zakresem i datą źródła.35,36,28,37
Nie skopiowano pełnej bazy Suttona do publicznego archiwum. Wstęp autora zawiera ograniczenia redystrybucji. Opublikowany wybór faktograficzny jest podporządkowany wskazanym zdarzeniom i dodatkowo kontrolowany innymi źródłami; nie jest udostępnioną zmodyfikowaną wersją całego indeksu.5
Materiały źródłowe
Zakresy poniżej odnoszą się do fragmentów faktycznie wykorzystanych w tekście.
| Dokument | zakres i wykorzystanie | Ograniczenie |
|---|---|---|
| Kingsmill, [2024] NICoroner 21 | Pkt 1–27, relacje rodzin w pkt 42–78, pkt 243–250 i końcowe pkt 315–318: ofiary, odpowiedzialność organizacji, pomoc, dowody i identyfikacje modeli.25,26,63 | Nie każdy akapit raportu; lista podejrzanych nie jest listą skazanych. |
| Guildford, findings 2022 | Wstęp, drukowane s. 7–10, pkt 2.6–4.5, 8.1–8.2 oraz 9.15: pięć indywidualnych sylwetek i granice wniosków o wyszkoleniu.33 | Nie cały 40-stronicowy raport i nie pełne akta procesu z 1975 roku. |
| La Mon, Ombudsman 2024 | Drukowane s. 5–17 i 36–44: podsumowanie, sylwetki wszystkich dwunastu ofiar, reakcja ratownicza i początek opisu śledztwa.27,58 | Nie wszystkie 132 strony i załączniki akt policyjnych. |
| IICD, 26 września 2005 | Obie strony, wszystkie dziewięć akapitów; odczyt wzrokowy skanu: rozbrojenie PIRA i rola świadków.74 | Komisja nie upubliczniła szczegółowego inwentarza każdego egzemplarza. |
| Operation Kenova, raport końcowy 2025 | Wybrane części przedmowy, pkt 9.1–9.2, 10.10–11.4, 11.10–12.24 i 42.1–42.26. Rozdzielenie ISU, informatora, służb, PPS i lojalistycznej Operation Denton.78,79,80,95 | 166 stron pliku, do 164 numeracji drukowanej. |
| Lyra McKee, orzeczenia 2026 | Całe cztery strony podsumowania sądu oraz końcowe pkt 543–557 pełnego wyroku; osobno cały komunikat PPS po trzech uniewinnieniach.83 | Nie całe 92-stronicowe uzasadnienie i nie własna ocena winy osób uniewinnionych. |
| PSNI do października 2026 | Okładka i drukowane s. 2–3, 5–7 i 12: okres, kategorie i zasady rewizji danych.86 | Dane dotyczą wszystkich ugrupowań objętych biuletynem; nie wyłącznie IRA i nie całej historii konfliktu. |
| Raport Ravensbergena 2026 | Executive Summary s. 6–10 i pkt 3.25–3.26: propozycje transformacji struktur.87 | Rekomendacja nie jest dowodem wdrożenia ani nową oceną każdej organizacji. |
Tekst o Ward jest podpisaną relacją Paula Maya, uczestnika kampanii; opis sprawy, kampanii i apelacji, nie zastąpiono nim pełnego orzeczenia Court of Appeal.16,17,18,19,68
Rozbieżności, korekty i otwarte pytania
Guildford: koroner określa Paula Craiga jako 21-latka, zabitego dzień przed 22. urodzinami. Wiek 22 w skrótowym indeksie nie został przejęty. Czterech zabitych żołnierzy to rekruci; identyczny status nie może być przypisywany cywilnemu Craigowi.33
M62: transkrypcja pomnika i materiały pułkowe podają Haughton. W wybranych wpisach Suttona występuje Houghton. W głównym wykazie zastosowano Haughton. Nie wykorzystano sprzecznych danych jednej wtórnej broszury do ustalania dokładnego wieku Clifforda.32,44
Aldershot: dawna tablica sfotografowana w urzędowej karcie ma Sheri Christina Munton i John Charles Hasler; indeks i część późniejszych materiałów używają Cherie Munton oraz John Haslar. Główna tabela podaje pełne formy z tablicy, a warianty ujawnia w uwadze. To nie są dodatkowe osoby zwiększające bilans siedmiu zgonów.41
Birmingham i Claudy: wybrane popularne publikacje podają rozbieżne wieki niektórych ofiar. W zbiorczej tabeli pominięto wiek, a nazwiska i sylwetki oparto na kontrolowanych grupach wpisów oraz wspomnieniach rodzin. Nie zamieniono braku pierwotnego aktu stanu cywilnego w rozstrzygnięcie, że jedna rodzina podaje nieprawdę.34,43
Mullaghmore: 27 sierpnia to data eksplozji; lady Brabourne zmarła 28 sierpnia. W chronologii CAIN występuje także pojedynczy błędny nawias z rokiem 1978. Nie przeniesiono go do tekstu. Deal: końcowy bilans obejmuje Nolana. Enniskillen: muzeum ujmuje późniejszy zgon Hilla, dlatego liczba jedenaście bez daty jest niepełna.35,36,28
Kingsmill: ustalenie organizacyjnego i sekciarskiego charakteru ataku nie wskazuje automatycznie indywidualnego sprawcy. Koroner wyraźnie oddzielał informacje wywiadowcze, listy podejrzanych i dowód wystarczający do oskarżenia. Claudy: ustalenia Ombudsman i poufna ugoda z częścią rodzin nie są skazaniem Chesneya. Adams: wycofanie pozwu w marcu 2026 roku nie jest ani ustaleniem odpowiedzialności, ani wyrokiem oczyszczającym ze wszystkich historycznych zarzutów.25,24,20
Otwarte pozostają m.in. pełny indywidualny status penitencjarny wszystkich opisanych skazanych, aktualne wykonanie każdego świadczenia cywilnego, nowsze czynności w sprawie Caldwella oraz wyniki mediacji dotyczącej informatora Stakeknife. Sama zapowiedź rozprawy nie określa jej wyniku.69,79,84
Archiwalne modele, fotografie, nagrania i filmy
Tabela Colt z 1964 roku jest reprodukcją fabrycznej karty AR-15 Sporter R-6000 na stronie 23/101 amerykańskiego załącznika sądowego. Wszystkie siedem pól przeniesiono jako dane historyczne, w tym wydrukowane 21 cali długości lufy i około 6¼ funta masy. Inne długości w późniejszych katalogach nie uprawniają do cichej korekty tej karty. Nie wykazano, że konkretnie ten wariant został użyty w Kingsmill. Muzealny AR-15 z około 1975 roku jest odrębnym eksponatem.62,63,64,65
Fotografia Bandon z lipca 1920 roku pochodzi z IWM, sygnatura Q 71708, i jest prezentowana przez National Army Museum. Kadr patrolu na Little Patrick Street w Belfaście, około 1973 roku, ma kartę NAM 2007-12-6-275 i oznaczenie Crown Copyright; nazwisko osoby opracowującej zbiór nie jest wskazaniem fotografa. Dostępny plik ma 600 × 480 pikseli. Fotografia Jo Berry pochodzi z publikacji Brighton and Hove News z 12 października 2014 roku; nie ustalono nazwiska fotografa ani dokładnego czasu i miejsca ekspozycji. Metadane podpisu rozdzielają datę publikacji od daty wykonania. Kadr i dekodowanie sprawdzono w przeglądarce. Dwa próbowane większe adresy innych zdjęć muzealnych nie przeszły dekodowania, a mały obraz fundacji odrzucono ze względu na rozmiar.8,62,88
Wywiad Queen Mary, wystawa Dover Museum i indeks Petera Heathwooda są konkretnymi źródłami nagrań lub ich opisów. 96
Metryki czterech ekranizacji pochodzą z British Council, BFI, producenta Goldcrest, Disney i FINA. Polski status oferty potwierdzono bezpośrednio dla „Nic nie mów”; dla pozostałych tytułów pozostał niepotwierdzony. Wątek wspólnej celi Conlonów omawia przywołane źródło filmowe. Archiwalna karta pokazu kinowego nie potwierdza aktualnego VOD.92,93,94
Bieżąca kontrola rozliczeń i pomocy
Dla Caldwella dostępna była relacja z etapu committal z 29 września; nie potwierdzono późniejszego końcowego wyroku. Dawnego oskarżenia nie przedstawiono jako obecnego skazania.83,84,85,86
Nie wyprowadzono z częściowego uwzględnienia apelacji twierdzenia, że cały sporny system immunitetów został zatwierdzony. Northern Ireland Troubles Bill w listopadzie pozostawał projektem; planowane drugie czytanie 2 grudnia nie jest już odbytym posiedzeniem.90,91
Bieżąca instrukcja Victims’ Payments Board podaje 30 sierpnia 2026 roku jako koniec zwykłego naboru. Wyjątki dotyczące spóźnionych wniosków i dalsze rozpatrywanie wcześniejszych spraw nie znaczą, że nabór jest bezterminowo otwarty. Ogólna strona VSS nie wystarcza do potwierdzenia indywidualnego uprawnienia lub wypłaty konkretnej rodzinie.89